Patrick Stewart: Ikona ekranu, aktor wszechstronny

2

Sir Patrick Stewart, brytyjski aktor sceniczny i ekranowy, urodzony 13 lipca 1940 roku w Mirfield, od ponad siedmiu dekad jest aktywny zawodowo, zdobywając międzynarodowe uznanie. W 2010 roku został pasowany na rycerza przez królową Elżbietę II za zasługi dla dramatu. Jego życie prywatne, naznaczone trudnymi doświadczeniami z dzieciństwa, wpłynęło na jego działalność charytatywną. Kariera zawodowa obejmuje klasyczne role teatralne oraz niezapomniane postacie w kinie i telewizji, w tym kapitana Jean-Luca Picarda w serii „Star Trek” i profesora Charlesa Xaviera w filmach „X-Men”.

Najważniejsze fakty:

• Wiek: 83 lata (na maj 2024)
• Żona/Mąż: Sunny Ozell
• Dzieci: 2
• Zawód: Aktor
• Główne osiągnięcie: Międzynarodowe uznanie za role w „Star Trek” i „X-Men”, tytuł szlachecki

Podstawowe informacje o Sir Patricku Stewart

Sir Patrick Stewart, urodzony 13 lipca 1940 roku w Mirfield, w regionie West Riding of Yorkshire w Anglii, to postać o ugruntowanej pozycji w świecie sztuki aktorskiej. Jego profesjonalna kariera, trwająca nieprzerwanie od ponad siedmiu dekad, obejmuje bogate doświadczenie zarówno na deskach teatru, jak i na ekranie. W uznaniu jego wybitnych zasług dla dramatu, królowa Elżbieta II nadała mu tytuł szlachecki w 2010 roku, co uprawnia go do używania tytułu „Sir” przed nazwiskiem.

Początki kariery aktora w Hollywood wiązały się z koniecznością negocjacji praw do nazwiska, co zaowocowało tym, że przez okres 18 miesięcy posługiwał się pseudonimem „Patrick Hewes Stewart”. Swoje kształcenie aktorskie zdobywał w prestiżowej Bristol Old Vic Theatre School. Co ciekawe, był pierwszym studentem tej szkoły, który otrzymał grant od West Riding Council, nie będąc jednocześnie absolwentem prestiżowych uniwersytetów takich jak Oxford czy Cambridge. Ten grant umożliwił mu rozwój talentu i rozpoczęcie drogi do międzynarodowej kariery.

Życie prywatne Sir Patricka Stewarta

Pochodzenie i dzieciństwo

Sir Patrick Stewart pochodzi z ubogiego gospodarstwa domowego w Mirfield. Jego dzieciństwo było naznaczone trudnymi doświadczeniami, w tym byciem świadkiem przemocy domowej stosowanej przez ojca wobec matki. Te traumatyczne wydarzenia z wczesnych lat życia skłoniły go po latach do aktywnego wspierania organizacji zajmujących się walką z przemocą domową, co świadczy o jego zaangażowaniu społecznym i głębokim wpływie przeszłości na jego obecne działania.

Ojciec aktora, Alfred Stewart, pełnił funkcję starszego sierżanta pułkowego (Regimental Sergeant Major) w Pułku Spadochronowym podczas II wojny światowej. Po ewakuacji z Dunkierki cierpiał na zespół stresu pourazowego (PTSD). Matka, Gladys (z domu Barrowclough), pracowała jako tkaczka i robotnica w przemyśle tekstylnym, co było powszechnym zajęciem w ich rodzinnym regionie Yorkshire. Trudne warunki życia w dzieciństwie wpłynęły na jego dalszy rozwój, a w młodości, obok aktorstwa, trenował boks, co stanowiło dla niego formę ekspresji i radzenia sobie w wymagającym środowisku dorastania.

Rodzina i związki

Małżeństwa

Sir Patrick Stewart był żonaty trzykrotnie. Jego pierwszą żoną była Sheila Falconer, z którą zawarł związek małżeński w 1966 roku, a rozwiedli się w 1990 roku. Drugie małżeństwo zawarł z Wendy Neuss w 2000 roku, które trwało do 2003 roku. Od 2013 roku jego żoną jest piosenkarka Sunny Ozell (Sunna Ozell), z którą tworzy stabilny związek.

Dzieci

Ze swojego pierwszego małżeństwa z Sheilą Falconer, Sir Patrick Stewart ma dwójkę dzieci. Choć szczegóły dotyczące jego potomstwa nie są szeroko rozpowszechnione w dostarczonych faktach, fakt posiadania dzieci stanowi ważny element jego życia prywatnego i rodzinnego.

Inne aspekty życia prywatnego

W młodości, oprócz zainteresowania aktorstwem, Sir Patrick Stewart trenował boks. Ta forma aktywności fizycznej stanowiła dla niego nie tylko sposób na utrzymanie kondycji, ale również narzędzie do radzenia sobie z trudnościami dorastania w wymagającym środowisku. Doświadczenia z dzieciństwa, związane z przemocą domową, głęboko wpłynęły na jego późniejsze życie, motywując go do wspierania organizacji walczących z tym problemem. Cierpi również na dziedziczną chorobę zwyrodnieniową stawów, o czym otwarcie mówił, wspierając badania nad medyczną marihuaną.

Kariera zawodowa Sir Patricka Stewarta

Początki kariery scenicznej i telewizyjnej

Profesjonalna przygoda Sir Patricka Stewarta z aktorstwem rozpoczęła się 19 maja 1959 roku, kiedy to zadebiutował na scenie Theatre Royal w Bristolu. Jego pierwszą rolą był Cutpurse (złodziej kieszonkowy) w sztuce „Cyrano de Bergerac”. Ten debiut zapoczątkował jego długą i bogatą karierę sceniczną. W 1967 roku Stewart zagrał swoją pierwszą rolę telewizyjną w kultowej brytyjskiej operze mydlanej „Coronation Street”, wcielając się w postać oficera straży pożarnej. Był to pierwszy krok w kierunku zdobywania rozpoznawalności na szerszą skalę.

Royal Shakespeare Company

W 1966 roku Sir Patrick Stewart dołączył do prestiżowej Royal Shakespeare Company (RSC), z którą związany był do 1982 roku. W tym okresie występował u boku takich wybitnych aktorów jak Ben Kingsley, kształtując swoją reputację jako jednego z najwybitniejszych aktorów szekspirowskich swojego pokolenia. Praca w RSC pozwoliła mu na rozwinięcie warsztatu i zdobycie głębokiego zrozumienia dla klasycznego repertuaru, co stanowiło solidny fundament dla dalszej kariery.

Przełom w karierze – Star Trek

Międzynarodową sławę i rozpoznawalność przyniosła Sir Patrickowi Stewartowi rola kapitana Jean-Luca Picarda w kultowym serialu science fiction „Star Trek: Następne pokolenie” (1987–1994). Paradoksalnie, zarówno Stewart, jak i jego agent, początkowo byli przekonani, że serial poniesie porażkę. Mimo tych obaw, rola ta stała się jego wizytówką i ikoną popkultury, otwierając drzwi do dalszych, znaczących projektów. Po zakończeniu serialu, Stewart powtórzył swoją rolę w kilku filmach pełnometrażowych serii Star Trek, w tym w Star Trek VIII.

Kariera filmowa i telewizyjna – role ikoniczne

Seria filmów X-Men

W latach 2000–2017 Sir Patrick Stewart wcielał się w postać profesora Charlesa Xaviera w popularnej serii filmów „X-Men”. Jego kreacja ekscentrycznego telepaty zyskała ogromne uznanie widzów i krytyków, a rolę tę powtórzył później także w ramach Marvel Cinematic Universe (MCU), udowadniając swoją wszechstronność i zdolność do adaptacji w nowych realiach filmowych.

Oprócz roli Profesora Xaviera, Stewart zagrał główne role w wielu znaczących produkcjach telewizyjnych. W 1998 roku wcielił się w postać kapitana Ahaba w adaptacji „Moby Dicka”, a rok później jako Ebenezer Scrooge w „Opowieści wigilijnej”. W 2003 roku zagrał króla Henryka II w „Lwie w zimie”, udowadniając swoje mistrzostwo w interpretacji postaci historycznych i literackich.

Powrót do roli Star Treka

W 2018 roku Sir Patrick Stewart ogłosił swój powrót do jednej z najbardziej ikonicznych ról w swojej karierze – kapitana Jean-Luca Picarda. Nowy serial, zatytułowany „Star Trek: Picard”, był emitowany w latach 2020–2023, pozwalając fanom na ponowne spotkanie z uwielbianym bohaterem i śledzenie jego dalszych losów. Ten powrót był dowodem na nieustającą popularność postaci i aktora, który z powodzeniem odświeżył swoją legendarną kreację. Sir Patrick Stewart powrócił do roli kapitana Jean-Luca Picarda w serialu „Star Trek: Picard” emitowanym w latach 2020-2023.

Nagrody i osiągnięcia Sir Patricka Stewarta

Sir Patrick Stewart jest postacią niezwykle cenioną w świecie sztuki aktorskiej, co potwierdzają liczne nagrody i nominacje.

Nagrody teatralne

Sir Patrick Stewart jest dwukrotnym laureatem prestiżowej Nagrody Laurence’a Oliviera. Pierwszą otrzymał w 1979 roku za rolę drugoplanową w sztuce „Antoniusz i Kleopatra”. Drugą nagrodę odebrał w 2009 roku za wybitną kreację Klaudiusza w londyńskiej produkcji „Hamleta”. W 2008 roku otrzymał nominację do nagrody Tony za swoją niezapomnianą rolę w broadwayowskiej produkcji „Makbeta”, co podkreśla jego znaczący wkład w świat teatru.

Nagrody filmowe i telewizyjne

Kariera Sir Patricka Stewarta została również doceniona przez branżę filmową i telewizyjną. W 1996 roku zdobył nagrodę Grammy w kategorii „Best Spoken Word Album for Children” za swoją narrację w nagraniu „Piotruś i wilk” Sergiusza Prokofiewa. Był wielokrotnie nominowany do najważniejszych nagród telewizyjnych, w tym trzykrotnie do Złotych Globów oraz czterokrotnie do nagród Emmy, co świadczy o jego konsekwentnym docenianiu przez krytyków i widzów za role ekranowe.

Inne wyróżnienia

Oprócz nagród artystycznych, Sir Patrick Stewart otrzymał również wiele innych wyróżnień. W 2010 roku został pasowany na rycerza (Knight Bachelor) przez królową Elżbietę II, co jest jednym z najwyższych odznaczeń w Wielkiej Brytanii. Jego talent i rozpoznawalność zostały również docenione w mediach – w 1992 roku czytelnicy „TV Guide” uznali go za „najbardziej atrakcyjnym mężczyzną w telewizji”, stawiając go obok Cindy Crawford. Jego wkład w rozwój kariery aktorskiej jest niepodważalny, a jego dorobek artystyczny stanowi inspirację dla wielu młodych twórców. W 2010 roku Sir Patrick Stewart został pasowany na rycerza przez królową Elżbietę II.

Działalność głosowa i dubbing Sir Patricka Stewarta

Role w serialach animowanych

Od 2005 roku Sir Patrick Stewart użycza swojego charakterystycznego głosu postaci Avery’ego Bullocka, zastępcy dyrektora CIA, w popularnym animowanym serialu komediowym „American Dad!”. Ta rola pozwala mu na prezentowanie swojego talentu komediowego i daje mu możliwość eksplorowania innych aspektów swojego emploi aktorskiego, odchodząc od ról dramatycznych i szekspirowskich.

Głos w filmach animowanych

Stewart ma na swoim koncie także udział w wielu znanych filmach animowanych, gdzie użyczał swojego głosu postaciom. Wśród nich znalazły się role Faraona Seti I w „Księciu Egiptu” (1998) oraz Króla Goobota w „Jimmy Neutron: Mały geniusz” (2001). Jego głęboki, rozpoznawalny głos dodaje charakteru i powagi wielu animowanym produkcjom.

Narracja w produkcjach filmowych

Głos Sir Patricka Stewarta został również wykorzystany do narracji w filmie „Ted” (2012), wyreżyserowanym przez Setha MacFarlane’a. Jego poważny i dostojny ton głosu stanowił intrygujący kontrast z wulgarnym humorem produkcji, dodając jej specyficznego uroku. Ta umiejętność wykorzystania swojego głosu w różnorodnych kontekstach pokazuje wszechstronność aktora.

Gry wideo

Dorobek Sir Patricka Stewarta obejmuje również udział w licznych grach wideo. Dubbingował postaci w takich tytułach jak „Star Trek: Starfleet Academy” czy „The Elder Scrolls IV: Oblivion”. Jego zaangażowanie w projekty związane z grami wideo świadczy o jego otwartości na nowe media i możliwości prezentacji swojego talentu w interaktywnych formach rozrywki.

Ciekawostki z życia Sir Patricka Stewarta

Wpływ nauczycieli i pierwsze doświadczenia zawodowe

Kluczową rolę w kształtowaniu artystycznej drogi Sir Patricka Stewarta odegrał jego nauczyciel angielskiego, Cecil Dormand. To on zaszczepił w młodym uczniu pasję do literatury, wkładając mu w ręce dzieła Szekspira i nakazując ich recytację. Przed poświęceniem się w pełni aktorstwu, Stewart pracował jako reporter lokalnej gazety. Jego kariera dziennikarska zakończyła się jednak po roku, gdy szef postawił mu ultimatum: albo praca w gazecie, albo próby teatralne. Stewart wybrał teatr. Pracując w sklepie meblowym, wykorzystywał swoje umiejętności aktorskie do sprzedaży, dostosowując sposób mówienia i „odgrywaną rolę” do charakteru konkretnego klienta, co pokazuje jego wczesne predyspozycje do zawodu aktora.

Relacje i przyjaźnie

Sir Patrick Stewart jest blisko zaprzyjaźniony z Ianem McKellenem, innym wybitnym brytyjskim aktorem. Paradoksalnie, to właśnie McKellen w 1987 roku odradzał mu przyjmowanie roli w „Star Treku”, twierdząc, że zniszczy to jego karierę teatralną. Ta anegdota podkreśla niepewność, jaka towarzyszyła początkom projektu, który ostatecznie okazał się wielkim sukcesem.

Wsparcie dla badań medycznych

Aktor otwarcie mówi o swojej walce z dziedziczną chorobą zwyrodnieniową stawów. W związku z tym aktywnie wspiera badania nad medyczną marihuaną, mając nadzieję na znalezienie skutecznych metod leczenia i łagodzenia objawów tej choroby, co pokazuje jego zaangażowanie w sprawy zdrowotne i chęć pomagania innym cierpiącym.

Uznania w mediach

Rozpoznawalność Sir Patricka Stewarta potwierdzają liczne wyróżnienia. W 1992 roku czytelnicy „TV Guide” uznali go za „najbardziej atrakcyjnym mężczyzną w telewizji”, stawiając go obok Cindy Crawford. Jego wizerunek jako Hollywood star jest niepodważalny, a jego obecność na ekranie i scenie niezmiennie budzi zainteresowanie i podziw.

Kluczowe role i produkcje Sir Patricka Stewarta

Dorobek Sir Patricka Stewarta obejmuje szerokie spektrum ról, które ugruntowały jego pozycję jako jednego z najbardziej wszechstronnych aktorów swojego pokolenia. Od klasycznych dzieł Szekspira po futurystyczne wizje science fiction, jego kreacje na stałe wpisały się w historię kina i teatru. Sir Patrick Stewart zagrał ikoniczne role, takie jak Kapitan Jean-Luc Picard w „Star Trek” i Profesor Charles Xavier w serii „X-Men”.

Sir Patrick Stewart zadebiutował zawodowo na scenie 19 maja 1959 roku, grając rolę Cutpurse w sztuce „Cyrano de Bergerac”.

Chronologia kariery Sir Patricka Stewarta

Kariera Sir Patricka Stewarta to historia nieustannego rozwoju i zdobywania kolejnych szczytów w świecie aktorstwa. Od wczesnych lat pracy w teatrze po globalną sławę dzięki rolom telewizyjnym i filmowym, jego droga jest inspirująca.

• 19 maja 1959: Debiut sceniczny w Theatre Royal w Bristolu w sztuce „Cyrano de Bergerac”.
• 1966: Dołączenie do Royal Shakespeare Company (RSC).
• 1967: Pierwsza rola telewizyjna w operze mydlanej „Coronation Street”.
• 1979: Nagroda Laurence’a Oliviera za rolę drugoplanową w „Antoniuszu i Kleopatrze”.
• 1987–1994: Rola kapitana Jean-Luca Picarda w serialu „Star Trek: Następne pokolenie”.
• 1996: Nagroda Grammy za narrację w „Piotruś i wilk”.
• 1998: Rola kapitana Ahaba w „Moby Dick”.
• 1999: Rola Ebenezer Scrooge w „Opowieści wigilijnej”.
• 2000–2017: Rola profesora Charlesa Xaviera w serii filmów „X-Men”.
• 2003: Rola króla Henryka II w „Lew w zimie”.
• 2008: Nominacja do nagrody Tony za rolę w „Makbecie”.
• 2009: Nagroda Laurence’a Oliviera za rolę Klaudiusza w „Hamlecie”.
• 2010: Pasowanie na rycerza przez królową Elżbietę II.
• 2018: Ogłoszenie powrotu do roli kapitana Picarda.
• 2020–2023: Emisja serialu „Star Trek: Picard”.

Sir Patrick Stewart, dzięki swojej długiej i owocnej karierze, stał się ikoną brytyjskiego i światowego aktorstwa, potwierdzając, że determinacja i talent mogą prowadzić do niezrównanych sukcesów artystycznych. Jego życie, naznaczone zarówno wyzwaniami, jak i triumfami, stanowi inspirujący przykład wytrwałości i pasji. Niezależnie od trudnych początków, wytrwałość i pasja do sztuki doprowadziły Sir Patricka Stewarta do międzynarodowego uznania.

Często Zadawane Pytania (FAQ)

Źródła:
https://en.wikipedia.org/wiki/Patrick_Stewart