Ronald Belford Scott, powszechnie znany jako Bon Scott, był legendarnym szkocko-australijskim wokalistą rockowym, który na zawsze zapisał się w historii muzyki jako charyzmatyczny frontman zespołu AC/DC. Urodzony 9 lipca 1946 roku w Forfar w Szkocji, na lipiec 2024 roku ma 78 lat. Jego charakterystyczny głos, niepowtarzalna energia sceniczna i teksty, które często odzwierciedlały życie zwykłych ludzi, uczyniły go ikoną gatunku classic rock. Scott, którego prawdziwe imię brzmiało Ronald Belford Scott, zasłynął na całym świecie pod pseudonimem „Bon”, przydomkiem, który zyskał w czasach szkolnych. Jego kariera, choć tragicznie przerwana w wieku zaledwie 33 lat, odcisnęła trwałe piętno na rozwoju muzyki hard rockowej, a jego dziedzictwo żyje w twórczości AC/DC, które po jego śmierci wydało jeden z najlepiej sprzedających się albumów wszech czasów, „Back in Black”.
Bon Scott, właściwie Ronald Belford Scott, urodził się 9 lipca 1946 roku w szkockim Forfar. W 1952 roku, mając zaledwie sześć lat, wraz z rodziną emigrował do Australii, gdzie początkowo osiedlili się w Sunshine, na przedmieściach Melbourne, a następnie przenieśli do Fremantle. Zmarł tragicznie 19 lutego 1980 roku w Londynie, w wieku 33 lat. Jego prochy zostały pochowane na cmentarzu w Fremantle w Australii Zachodniej, który do dziś stanowi miejsce pielgrzymek fanów z całego świata. W lutym 2026 roku minie 46 lat od jego śmierci.
Najważniejsze fakty:
- Wiek: 78 lat (na lipiec 2024)
- Żona/Mąż: Irene Thornton (rozwód w 1977)
- Dzieci: Niepotwierdzone
- Zawód: Wokalista rockowy
- Główne osiągnięcie: Ukształtowanie brzmienia i wizerunku zespołu AC/DC w jego najbardziej kultowym okresie, w tym album „Highway to Hell”.
Podstawowe informacje biograficzne
Dane osobowe i pochodzenie
Prawdziwe imię i nazwisko artysty brzmiało Ronald Belford Scott. Jednak na całym świecie zasłynął pod pseudonimem „Bon”, który przylgnął do niego już w czasach szkolnych. Pseudonim ten, wynikający z gry słów „Bonnie Scotland”, gdzie koledzy z Sunshine Primary School chcieli odróżnić go od innego Ronalda w klasie, stał się jego nieodłącznym znakiem rozpoznawczym w historii rocka. Bon Scott urodził się 9 lipca 1946 roku w szpitalu położniczym Fyfe Jamieson w Forfar w Szkocji.
Emigracja i młodość w Australii
W 1952 roku, w wieku zaledwie sześciu lat, Bon Scott wraz z całą rodziną wyemigrował ze Szkocji do Australii. Początkowo, przez cztery lata, rodzina mieszkała w Sunshine, na przedmieściach Melbourne. Ostatecznie osiedlili się w Fremantle, mieście portowym w Australii Zachodniej, które stało się jego domem na długie lata. Wczesne lata w Australii ukształtowały jego tożsamość, choć zawsze pielęgnował swoje szkockie korzenie.
Śmierć i miejsce spoczynku
Bon Scott zmarł tragicznie 19 lutego 1980 roku w Londynie, w wieku 33 lat. Od tego wydarzenia w lutym 2026 roku minie dokładnie 46 lat. Oficjalny raport koronera wskazał, że przyczyną zgonu było „ostre zatrucie alkoholowe”, a samo zdarzenie zakwalifikowano jako „śmierć przez nieszczęśliwy wypadek”. Po kremacji, prochy artysty zostały pochowane przez rodzinę na cmentarzu w Fremantle w Australii Zachodniej. Miejsce to stało się ważnym punktem na mapie dla fanów z całego świata, przyciągając miłośników muzyki rockowej i oddających hołd legendarnemu wokaliście. Grób Bona Scotta w Fremantle jest uznawany za najczęściej odwiedzane miejsce pochówku w całej Australii i został wpisany na listę dziedzictwa National Trust of Australia.
Życie prywatne i rodzinne
Małżeństwo i związki
Życie osobiste Bona Scotta było równie burzliwe, co jego kariera sceniczna. 24 stycznia 1972 roku Bon poślubił Irene Thornton. Choć ich małżeństwo zakończyło się rozwodem w 1977 roku, para utrzymała przyjacielskie relacje aż do tragicznej śmierci wokalisty. Po rozstaniu z Irene, Scott nawiązał długoletnią relację z Margaret „Silver” Smith, którą poznał w Adelaide na początku lat 70. Mimo że ich związek również zakończył się w 1977 roku, pozostawali w kontakcie do końca jego życia.
Doniesienia o dzieciach
Informacje dotyczące potomstwa Bona Scotta są niejednoznaczne. Michael Browning, były menedżer AC/DC, w swojej książce wspominał, że podczas wizyty w szpitalu w 1975 roku Scott chwalił mu się, iż dwie różne kobiety, nie wiedząc o sobie nawzajem, urodziły mu dzieci w tym samym czasie. Brak jednak dalszych szczegółów na ten temat, co pozostawia tę kwestię w sferze domysłów.
Kariera muzyczna
Początki i wczesne zespoły
Muzyczna droga Bona Scotta rozpoczęła się w 1964 roku, kiedy to założył zespół The Spektors. W tym wczesnym etapie swojej kariery pełnił funkcję perkusisty i okazjonalnie wokalisty, czerpiąc inspirację ze stylu swojego idola, Little Richarda. Grupa The Spektors była jego pierwszą formacją, która pozwoliła mu szlifować umiejętności i zdobyć pierwsze sceniczne doświadczenia. W 1966 roku The Spektors połączyli siły z grupą The Winstons, tworząc zespół The Valentines.
Era The Valentines
W 1966 roku, po połączeniu The Spektors z The Winstons, narodził się zespół The Valentines. W tej formacji Bon Scott pełnił rolę jednego z głównych wokalistów, dzieląc scenę z Vince’em Lovegrove’em. Zespół nagrywał materiał, do którego teksty i muzykę tworzył między innymi George Young, znany z The Easybeats. Okres działalności w The Valentines pozwolił Scottowi na dalszy rozwój jako frontmana i wykonawcy utworów, które zaczynały zdobywać uznanie na australijskiej scenie muzycznej.
Okres w zespole Fraternity
W 1970 roku Bon Scott dołączył do progresywnej grupy Fraternity. Z zespołem tym nagrał dwa albumy studyjne: „Livestock” i „Flaming Galah”. Ich muzyka ewoluowała w kierunku bardziej złożonych struktur, co pozwalało Scottowi na eksplorowanie nowych obszarów artystycznych. W 1973 roku Fraternity, występując pod nazwą Fang, odbyli trasę po Wielkiej Brytanii, co stanowiło ważny etap w ich karierze i pozwoliło na zdobycie międzynarodowego doświadczenia.
Dołączenie do AC/DC
Przełom w karierze Bona Scotta nastąpił w październiku 1974 roku, kiedy to zastąpił Dave’a Evansa na stanowisku wokalisty AC/DC. Początkowo Scott pracował dla zespołu jako szofer, jednak jego talent i charyzma szybko zostały dostrzeżone. Po przesłuchaniu i wspólnym jam session z braćmi Angus i Malcolmem Youngami, oficjalnie przejął mikrofon, stając się głosem, który zdefiniował brzmienie zespołu w jego najbardziej kultowym okresie. Dołączenie do AC/DC otworzyło mu drogę do światowej sławy.
Przełom z albumem „Highway to Hell”
Wydany w 1979 roku album „Highway to Hell”, wyprodukowany przez Roberta Johna „Mutta” Lange’a, okazał się komercyjnym przełomem dla Bona Scotta i AC/DC. Płyta wprowadziła zespół do pierwszej setki listy przebojów w USA, osiągając 17. miejsce. Tytułowy utwór „Highway to Hell” stał się hymnem pokolenia, a cały album ugruntował pozycję AC/DC jako jednego z najważniejszych zespołów hard rockowych na świecie. Album „Highway to Hell” jest często uznawany za szczytowe osiągnięcie Scotta jako frontmana.
Ostatnie występy i nagrania
Ostatni raz na żywo z AC/DC Bon Scott wystąpił 9 lutego 1980 roku w hiszpańskiej telewizji w programie „Aplauso”. Był to jego pożegnalny występ na scenie, który na zawsze zapisał się w historii zespołu. Jego ostatnim zarejestrowanym nagraniem był improwizowany jam session utworu „Ride On” z francuską grupą Trust. Te nagrania stanowią przejmujące świadectwo jego talentu i energii, nawet w obliczu zbliżającej się tragedii.
Zdrowie, wypadki i przyczyna śmierci
Poważny wypadek motocyklowy
Życie Bona Scotta naznaczone było nie tylko sukcesami, ale także poważnymi incydentami zdrowotnymi. 3 maja 1974 roku, po kłótni podczas próby zespołu Mount Lofty Rangers, pijany Scott rozbił swój motocykl Suzuki GT550. Ten tragiczny wypadek skończył się trzydniową śpiączką i 18-dniowym pobytem w szpitalu, co stanowiło poważne ostrzeżenie o jego ryzykownym stylu życia.
Incydenty zdrowotne
Według relacji byłego menedżera Michaela Browninga, Scott trafił do szpitala w Melbourne w 1975 roku po przedawkowaniu narkotyków. Był to jeden z wielu incydentów zdrowotnych, które poprzedzały jego finalną tragedię. Te wydarzenia, choć często bagatelizowane przez artystę, były symptomami jego zmagań z używkami, które ostatecznie miały tragiczne konsekwencje.
Oficjalna przyczyna zgonu
Oficjalny raport koronera stwierdził, że przyczyną śmierci Bona Scotta 19 lutego 1980 roku było „ostre zatrucie alkoholowe”. Samo zdarzenie zostało zakwalifikowano jako „śmierć przez nieszczęśliwy wypadek”. Ta oficjalna wersja budzi jednak wątpliwości, a niektóre teorie sugerują inne okoliczności jego śmierci.
Kontrowersje i problemy z prawem
Problemy w młodości
Już w wieku 17 lat, w 1963 roku, Bon Scott miał problemy z prawem. Spędził czas w ośrodku oceny Fremantle Prison oraz 9 miesięcy w zakładzie dla nieletnich Riverbank. Powodem były podanie fałszywych danych policji, ucieczka z aresztu oraz kradzież 55 litrów benzyny. Te wczesne incydenty wskazywały na buntowniczy charakter młodego Scotta.
Odrzucenie przez armię
Bon Scott próbował zaciągnąć się do australijskiej armii, jednak jego kandydatura została odrzucona. Został uznany za osobę „niedostosowaną społecznie”, co było kolejnym dowodem na jego trudności z dopasowaniem się do konwencjonalnych norm.
Teorie dotyczące śmierci
W książce „Bon: The Last Highway” z 2017 roku, autor Jesse Fink sugeruje, że śledztwo w sprawie śmierci Scotta było nierzetelne. Fink podważa oficjalną wersję o samym alkoholu, sugerując, że w tragedię mogło być zamieszane użycie heroiny. Teorie te podważają oficjalne ustalenia i dodają mrocznego wymiaru okolicznościom śmierci wokalisty.
Dziedzictwo i upamiętnienia
Pochodzenie pseudonimu
Jak wspomniano, pseudonim „Bon” wziął się z gry słów kolegów z Sunshine Primary School. Ze względu na jego szkockie pochodzenie, nazywali go „Bonnie Scotland”, aby odróżnić go od innego Ronalda w klasie. Ten prosty szkolny przydomek stał się jego globalnym znakiem rozpoznawczym.
Umiejętności muzyczne
Oprócz swojego ikonicznego śpiewu, Bon Scott posiadał również inne talenty muzyczne. Grał na perkusji, co udokumentowane jest w jego wczesnych zespołach: The Spektors i The Valentines. Ponadto, potrafił grać na flecie prostym (recorder), na którym zagrał między innymi w utworze „Seasons of Change” grupy Blackfeather. Te wszechstronne umiejętności świadczą o jego głębokim zaangażowaniu w muzykę.
Praca fizyczna przed karierą
Zanim Bon Scott odniósł spektakularny sukces w świecie muzyki, imał się wielu różnych prac fizycznych. Był rybakiem łowiącym raki, pomocnikiem na farmie, mechanikiem wag, listonoszem, barmanem oraz pakowaczem ciężarówek. Te doświadczenia z pracy fizycznej z pewnością wpłynęły na jego późniejsze teksty, często opowiadające o życiu zwykłych ludzi.
Pośmiertny hołd „Back in Black”
Wydany zaledwie pięć miesięcy po śmierci Bona Scotta album „Back in Black” był potężnym hołdem dla zmarłego wokalisty. Album ten, z Brianem Johnsonem jako nowym wokalistą, stał się drugim najlepiej sprzedającym się albumem wszech czasów. Do dziś trwają debaty, czy na płycie wykorzystano nieopisane teksty Bona, co dodatkowo podkreśla jego trwały wpływ na twórczość AC/DC.
Grób i miejsce pielgrzymek
Grób Bona Scotta w Fremantle jest uznawany za najczęściej odwiedzane miejsce pochówku w całej Australii. Stał się on nie tylko miejscem pamięci, ale także swoistym sanktuarium dla fanów AC/DC z całego świata, którzy przybywają, by oddać hołd legendarnemu wokaliście. Miejsce to zostało wpisane na listę dziedzictwa National Trust of Australia.
Pomniki i upamiętnienia
Pamięć o Bonie Scottcie jest pielęgnowana poprzez liczne upamiętnienia. Artysta posiada dwa pomniki z brązu. Jeden znajduje się w Fremantle, odsłonięty w 2008 roku, przedstawiający go na wzmacniaczu Marshall. Drugi pomnik znajduje się w szkockim Kirriemuir, odsłonięty w 2016 roku przez Marka Evansa. Te pomniki są trwałym świadectwem jego dziedzictwa.
Ulica nazwana na cześć zespołu
W uznaniu dla wkładu zespołu AC/DC w kulturę muzyczną, 1 października 2004 roku jedna z ulic w centrum Melbourne została nazwana „ACDC Lane”. Podczas ceremonii otwarcia ulicy, dudziarze ze szkockiej grupy Fremantle Scots Pipe Band zagrali utwór „It’s a Long Way to the Top”, podkreślając szkockie korzenie i rockowe dziedzictwo zespołu.
Kluczowe etapy kariery
Dyskografia i początki
- The Spektors (1964) – perkusista, okazjonalny wokalista
- The Valentines (1966) – główny wokalista
- Fraternity (1970-1973) – wokalista, albumy: „Livestock”, „Flaming Galah”
- AC/DC (1974-1980) – wokalista
Najważniejsze albumy AC/DC z Bonem Scottem
- High Voltage (1975)
- T.N.T. (1975)
- Dirty Deeds Done Dirt Cheap (1976)
- Let There Be Rock (1977)
- Powerage (1978)
- Highway to Hell (1979)
Ważne wydarzenia z życia
| Data | Wydarzenie |
|---|---|
| 1952 | Emigracja rodziny do Australii |
| 1964 | Założenie zespołu The Spektors |
| 1966 | Utworzenie The Valentines |
| 1970 | Dołączenie do zespołu Fraternity |
| 1972 | Ślub z Irene Thornton |
| 1974 | Dołączenie do AC/DC |
| 1974 | Poważny wypadek motocyklowy |
| 1975 | Przedawkowanie i hospitalizacja |
| 1977 | Rozwód z Irene Thornton i rozstanie z Margaret Smith |
| 1979 | Wydanie albumu „Highway to Hell” |
| 1980 | Ostatni występ na żywo z AC/DC |
| 1980 | Śmierć w Londynie |
Bon Scott, jako ikona rocka, pozostawił po sobie niezatarty ślad w historii muzyki. Jego głos, charyzma i autentyczność definiowały AC/DC w latach jego działalności, a albumy nagrane z jego udziałem nadal inspirują kolejne pokolenia. Tragiczna śmierć w młodym wieku podkreśla potrzebę dbania o zdrowie i świadomego stylu życia, nawet pośród największych sukcesów. Dziedzictwo Bona Scotta żyje nie tylko w muzyce, ale także w licznych pomnikach i miejscach pamięci, które świadczą o jego trwałym wpływie na kulturę.
Często Zadawane Pytania (FAQ)
Jak zmarł pierwszy wokalista AC/DC?
Bon Scott zmarł 19 lutego 1980 roku. Oficjalną przyczyną śmierci było ostre zatrucie alkoholowe, choć okoliczności jego śmierci wciąż budzą pewne spekulacje.
Kto zastąpił Bona Scotta?
Po śmierci Bona Scotta, nowym wokalistą AC/DC został Brian Johnson. Dołączył do zespołu wkrótce po tragedii i nagrał z nimi album „Back in Black”.
Ile lat miał Bon Scott?
Bon Scott miał 33 lata, gdy zmarł. Urodził się 9 lipca 1946 roku, a jego przedwczesna śmierć przerwała karierę u szczytu sławy.
Kim jest Irene – żona Bona Scotta?
Irene Thornton była pierwszą żoną Bona Scotta. Pobrali się w 1972 roku, ale ich małżeństwo zakończyło się rozwodem w 1974 roku.
Źródła:
https://en.wikipedia.org/wiki/Bon_Scott
